Τα λουλούδια ανθίζουν ακόμα …

Η άνοιξη επιμένει … Τα λουλούδια ανθίζουν ακόμα κι εκεί που οι πόρτες των

σπιτιών έχουν ν' ανοίξουν αρκετά χρόνια !

 

Φωτογραφία: ΧρυσούλαΓουρνιεζάκη

Λουλούδια Άγριας Αχλαδιάς

Λουλούδια άγριας αχλαδιάς.

 

Φωτογραφία: Χρυσούλα Γουρνιεζάκη

ΣΑΝ ΣΗΜΕΡΑ: 11 Ιανουαρίου 1910 - γεννήθηκε ο Νίκος Καββαδίας

Έβραζε το κύμα του γαρμπή

είμαστε σκυφτοί κι οι δυο στο χάρτη

γύρισες και μου `πες πως το Μάρτη

σ’ άλλους παραλλήλους θα `χεις μπει..

 

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο ποιητής «των μακρυσμένων θαλασσών και των γαλάζιων πόντων», ο εραστής της θάλασσας Νίκος Καββαδίας Ο Καββαδίας «μας άφησε τα «ταξίδια» του αιώνια παρακαταθήκη, «κι ο λόγος» του «μες στο μυαλό» μας «να σφυρίζει».

Τα Κρινάκια της Θάλασσας. Από την Χρυσούλα Γουρνιεζάκη

Το pangratium maritimium ή απλά το κρινάκι της άμμου ή της θάλασσας, όπως είναι πιο γνωστό, αποτελεί σύμβολο της ομορφιάς και της αγνότητας της φύσης.   Το κρινάκι της θάλασσας έχει επιβιώσει εδώ και αιώνες, μέσα από την καυτή άμμο, σκορπίζοντας ένα απαλό άρωμα με τα ολόλευκά του άνθη του.

 

Η πρώτη ζωγραφική αναπαράσταση του κρίνου έχει βρεθεί σε προϊστορικές τοιχογραφίες της Κρήτης.

Τα Κρητικά Καλιτσούνια της Μεγάλης Βδομάδας

Οι περισσότερες νοικοκυρές στην Κρήτη φτιάχνουν τα καλιτσούνια τους τη Μεγάλη Πέμπτη. Και από αυτές οι πιο πολλές έχουν συνταγές που πάνε από χέρι σε χέρι και από μαμά σε κόρη, εδώ και πολλές δεκαετίες.

Γυρίζουμε πίσω σε όμορφες αναμνήσεις τότε που όλα μύριζαν κανέλα, προζύμι και λεμοναθούς. Κι αυτή η μυρωδιά της ξεφουρνιάς ... μόλις έβγαιναν από το ξυλόφουρνο τα καλιτσούνια και τα γαλατερά! Γαλακτερά λέμε στην Κρήτη τα τσουρέκια.

Κατοικία ετών 700 !

Σπίτι 700 χρόνων στο Ιράν!

Είναι στο χωριό Kandovan και είναι παράδειγμα τεχνικής κατοικιών. Ακόμα κατοικείται! 

Οι κατασκευές αυτού του τύπου είναι γνωστές σαν ‘σπίτια τρωγλοδύτες’, βρίσκονται μέσα σε βράχους, είναι παρόμοια με τις κατοικίες στην τουρκική περιοχή της Καππαδοκίας και τοπικά ονομάζονται "Karaan".

Το παραδοσιακό έθιμο της Λαγάνας

Η ιστορία της λαγάνας ξεκινάει από την αρχαιότητα και φτάνει μέχρι τις μέρες μας. Ο Αριστοφάνης στις “Εκκλησιάζουσες” λέει “Λαγάνα πέττεται” δηλαδή “Λαγάνες γίνονται”. Αλλά και ο Οράτιος στα κείμενά του αναφέρει ότι η λαγάνα είναι “Το γλύκισμα των φτωχών”.

Το έθιμο της λαγάνας δεν άλλαξε σχεδόν καθόλου στο διάβα των αιώνων και σήμερα παρασκευάζεται με μεράκι από τους αρτοποιούς της κάθε συνοικίας, πάντα τραγανή, νόστιμη και πασπαλισμένη με σουσάμι έχοντας μια ξεχωριστή γεύση.

Με τον ‘Μάρτη’ στον καρπό!

Ο Μάρτης ή Μαρτιά είναι ένα παμπάλαιο έθιμο, με βαλκανική διασπορά.

Πιστεύεται ότι έχει τις ρίζες του στην Αρχαία Ελλάδα και συγκεκριμένα στα Ελευσίνια Μυστήρια, όπου οι μύστες έδεναν μια κλωστή, την Κρόκη, στο δεξί τους χέρι και το αριστερό τους πόδι, όπως παρατηρεί ο λαογράφος Νικόλαος Πολίτης. 

Σύμφωνα με το έθιμο, την 1η του Μάρτη, οι μητέρες φορούν στον καρπό του χεριού των παιδιών τους ένα βραχιολάκι, φτιαγμένο από στριμμένη άσπρη και κόκκινη κλωστή, τον Μάρτη ή Μαρτιά, για να τα προστατεύει από τον πρώτο ήλιο της Άνοιξης, που είναι ιδιαίτερα βλαβερός, σύμφωνα με τις λαϊκές δοξασίες.

Φωτογραφία: την λένε τρελή την Μυγδαλιά!

Την λένε τρελή την αμυγδαλιά, τη μοναχοκόρη του Φλέβαρη, επειδή ανθίζει το χειμώνα! … Αλλά στην πραγματικότητα υπάρχει λογική σ’ αυτό!

Χρυσούλα Γουρνιεζάκη

Η αμυγδαλιά ανθίζει νωρίς, επειδή σε σχέση με τα άλλα φυτά έχει «ατελή» άνθη. Αυτό δημιουργεί προβλήματα με την απαραίτητη παρουσία των εντόμων που θα μεταφέρουν τη γύρη από το αρσενικό λουλούδι στο ωάριο του θηλυκού λουλουδιού, για να γίνει η γονιμοποίηση.

Φωτογραφία: Νάρκισσος ο Κυπελλοφόρος

Νάρκισσος, Μανουσάκι, Ζαμπάκι, Βούτσινο είναι μερικά από τα ονόματα που συναντούμε σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας για τον ‘Narcissus Tazetta’ που σημαίνει ‘Νάρκισσος ο Κυπελλοφόρος’ από το μικρό κίτρινο κύπελλο που σχηματίζει η κορώνα που έχει το άνθος τους.

 

Μανουσάκια της Κρητικής υπαίθρου από την Χρυσούλα Γουρνιεζάκη

Είναι ο κατ΄ εξοχήν Νάρκισσος των αρχαίων Ελλήνων από το οποίο και κατασκεύαζαν το «ναρκίσσινο μύρο».

Καλοκαίρι … η καλύτερη εποχή για αποξήρανση των βοτάνων

Τα βότανα από την αρχαιότητα τα χρησιμοποιούσαν για διαφόρους σκοπούς κυρίως στην φαρμακευτική και την μαγειρική.  Η ποικιλία των βοτάνων που υπάρχουν στην ελληνική χλωρίδα είναι εκπληκτική. Μας ενημερώνει η Χρυσούλα Γουρνιεζάκη.

Φωτογραφία: Χρυσούλα Γουρνιεζάκη

Ο πιο συνηθισμένος τρόπος συντήρησης των βοτάνων, είναι η αποξήρανση. Μερικά από τα καταλληλότερα βότανα για να τα αποξηράνουμε, είναι η ρίγανη, το φασκόμηλο, η μέντα, η μαντζουράνα, η δάφνη, η λεβάντα το θυμάρι και το δεντρολίβανο.

 

Βιάννος Ηρακλείου: ‘Ώρα Αιχμής’ για την Πολιτιστική Ταυτότητα της περιοχής στο Κρήτη TV - ΒΙΝΤΕΟ

Με ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρακολούθησα την εκπομπή ΏΡΑ ΑΙΧΜΗΣ του ΚΡΗΤΗ TV, που έπαιξε ζωντανά στις 10 το βράδυ της Καθαρής Δευτέρας (19/2/2018), για τους κατοίκους της Κρήτης. Ανέβηκε και στο διαδίκτυο, οπότε μπόρεσα να την παρακολουθήσω «κονσέρβα», Παρασκευή απόγευμα, στην ιστοσελίδα του καναλιού στο ΣΥΝΔΕΣΜΟ,.

Την εκπομπή παρουσιάζει ο Μάνος Δασκαλάκης και τη συγκεκριμένη ημέρα εστίαζε στην κρητική παράδοση της Αποκριάς και της Σαρακοστής στην Κρήτη, τα έθιμα του νησιού και τη δυναμική της λαογραφίας, επιχειρώντας μία αναδρομή στις παραδόσεις, την κρητική γαστρονομία και τη μουσική του τόπου. 

 

Πηγή: Έκθεση παλαιών ενδυμάτων “Θύμηση και Νοσταλγία”, Πνευματικό Κέντρο “Περικλής Βλαχάκης”, Βιάννος, 2015

Στην εκπομπή συμμετείχε και η Χρυσούλα Γουρνιεζάκη, φίλη και συνεργάτης του Δικτύου environment.gr και της Συντροφιάς του Περιβάλλοντος, καθώς και ενεργός πολίτης από το Δήμο Βιάννου. Η Χρυσούλα έχει ήδη συγκεντρώσει σημαντικό υλικό και διερευνά σε βάθος στοιχεία, διαδικασίες και πρακτικές που αναδεικνύουν τη γαστρονομική παράδοση και τις πολιτιστικές διαδρομές του νησιού ως κρίσιμο και καθοριστικό στοιχείο της ταυτότητάς του.